مطالعات فرهنگی اجتماعی خراسان

مطالعات فرهنگی اجتماعی خراسان

شناسائی و تبیین شایستگی های مدیران راهبردی سازمان حرم مطهر آستان قدس رضوی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
ابولفضل سرگزی 1
وجیهه هوشیار 2
1 دانش آموخته کارشناسی‌ارشد مدیریت بازرگانی، گرایش استراتژیک، دانشگاه بین‌المللی امام‌رضا (ع)، مشهد، ایران
2 استادیار گروه مدیریت مؤسسه آموزش‌ عالی ‌عطار، مشهد، ایران
10.22034/fakh.2022.333204.1539
چکیده
آستان قدس رضوی به سبب انتساب به بارگاه ملکوتی ثامن‌الحجج، حضرت علی بن موسی‌الرضا (علیه آلاف التحیه و الثناء)، به ‌عنوان مهم‌ترین مرکز مذهبی ایران در جهان اسلام شناخته شده است. نقش مدیران سازمانی در رسیدن به این هدف والا، نقشی بی‌بدیل و انکارناپذیر است و از ایشان انتظار می‌رود با بهره‌گیری از حداکثر توان خود و ظرفیت‌های موجود، به حل چالش‌ها و اصلاح نارسایی‌های موجود بپردازند. پژوهش حاضر به ‌منظور شناسایی و تبیین شایستگی‌های مدیران راهبردی سازمان آستان قدس رضوی جهت تصدی پست‌های مدیریتی، گزینش و انتخاب مدیران بر اساس آن و تبیین شاخص‌های اولیه ارزیابی، آموزش و توسعه آن‌ها صورت گرفت. بدین منظور چهار سؤال تحقیق مورد بررسی قرار گرفت: 1. شایستگی مدیران راهبردی حرم شامل چه ابعادی است؟ 2. مؤلفه­های تشکیل­دهنده ابعاد شایستگی­های مدیران راهبردی حرم کدامند؟ 3. آیا مدل استخراج­شده از پژوهش، معتبر است؟ 4. اولویت­بندی شایستگی­های مدیران راهبردی حرم چگونه است؟ روش تحقیق پژوهش، روش تحقیق ترکیبی است. در بخش کیفی پژوهش با تعدادی از خبرگان و مدیران ستادی حرم مطهر مصاحبه به عمل آمد و برای تحلیل مصاحبه­ها، از روش تحلیل محتوا استفاده شد. مدل نهایی در قالب 10 بُعد، شامل (برنامه‌ریزی، سازمان‌دهی، رهبری، بسیج منابع و امکانات، دانش، مهارت‌های فنی، تعهدات ایمانی، مهارت‌های ارتباطی، مهارت‌های درون­فردی و مهارت­های ادراکی) و 43 مؤلفه استخراج شد؛ سپس در قسمت کمّی پژوهش جهت سنجش مدل پرسش­نامه­ای بین 98 نفر از مدیران و مسؤولین حرم مطهر رضوی توزیع شد. جهت بررسی روایی، از عاملی تأییدی استفاده شد که مقادیر به­دست­آمده بیانگر روایی ابزار بود. همچنین، جهت پایایی ابزار با آلفای کرونباخ مورد تأیید قرار گرفت. درنهایت تحلیل داده­ها به روش مدل معادلات ساختاری و آزمون رتبه­ای فریدمن و با استفاده از نرم­افزار Smart pls انجام گرفت. نتایج نشان داد تمامی ابعاد و مؤلفه­های شایستگی­ها مورد تأیید است. در مرحله بعد برای اولویت­بندی ابعاد و مؤلفه­های شایستگی­های مدیران، از روش آزمون فریدمن استفاده شد که ابعاد شایستگی  به ترتیب اولویت عبارتند از: تعهدات ایمانی، مهارت­های فنی، سازمان­دهی، بسیج منابع و امکانات، برنامه­ریزی، مهارت­های ارتباطی، مهارت­های اداراکی، رهبری، دانش و مهارت­های درون­فردی.
کلیدواژه‌ها
شایستگی مدیران
مدل شایستگی
آستان قدس رضوی

موضوعات

عنوان مقاله English

Identifying and explaining the competencies of the strategic managers of the Holy Shrine Organization of Astan Quds Razavi

نویسندگان English

abolfazl sargazi 1
Vajihe Hoshyar 2
1 Graduate of Business Management, Imam Reza International University (AS)
2 Assistant Professor, Department of Management, Attar Higher Education Institute, Mashhad, Iran
چکیده English

After the Islamic Revolution, Astan Quds Razavi was considered throughout the Islamic world as the most important religious center of Iran because of its appointment to the royal court of Samen al-Hajj Hazrat Ali ibn Musayat al-Reza (peace be upon him). The role of organizational managers in achieving this lofty goal is an irreplaceable and undeniable one, and they are expected to use their maximum power and prevailing capacities to solve existing challenges and correct current shortcomings. The present study aimed to identify and develop the competencies of strategic managers of Astan Quds Razavi Organization for holding managerial positions, select managers based on the results, and explain the basic indicators of their evaluation, training, and development. To this end, four research questions were examined: 1) What are the dimensions of the competence of the shrine’s strategic managers? 2) What are the components of the competencies of the shrine’s strategic managers? 3) Is the model extracted from the research valid? 4) What is the prioritization of the competencies of the shrine’s strategic managers? The current research employed a combined research method. In the qualitative part of the research, a number of experts and managers of the holy shrine were interviewed. Content analysis was used. The final model was extracted in 10 dimensions (planning, organizing, leadership, mobilization of resources and facilities, knowledge, technical skills, faith commitments, communication skills, interpersonal skills, and perceptual skills) and 43 components. Then, in the quantitative part of the research, a questionnaire was distributed among 98 managers and heads of the holy shrine of Razavi to assess the model. To check the validity, a confirmatory factor was used, and the obtained values indicated the validity of the instrument. The instrument’s reliability was approved by Cronbach's alpha. Finally, data analysis was performed with structural equation modeling and Friedman's rank test using Smart PLS software. The results showed that all dimensions and components of competencies were approved. In the next step, the dimensions and components of managers' competencies were prioritized using the Farid Man test method. The dimensions of competencies in order of priority are: faith commitments, technical skills, organization, mobilization of resources and facilities, planning, communication skills, perceptual skills, leadership, knowledge, and finally interpersonal skills.

کلیدواژه‌ها English

competence of managers
Holy Shrine Organization
competency model
Astan Quds Razavi

  • اسماعیلی، امیرسام (1400). "ارائه الگوی شایستگی­های مدیران اسلامی ایرانی". در: مجموعه مقالات برگزیده چهارمین همایش بین­المللی دانش و فناوری هزاره سوم: اقتصاد، مدیریت و حسابداری ایران. تهران: مرجع دانش: 215-230.##

    اکرامی، حمید؛ هوشیار، وجیهه (1395). "شناسایی و تبیین شایستگی­های مدیران مدارس متوسطه (مورد مطالعه: مدارس متوسطه ناحیه 4 مشهد)". خانواده و پژوهش، دوره 13، ش 32 (زمستان): 7-31.##

    بسیجی، عسل، و دیگران (1399). "ارائه مدل شایستگی مدیران بازاریابی بین­المللی". پژوهش­های مدیریت در ایران، دوره 24، ش 1 (بهار): 131-152.##

    ترکمنی، مهدی (1400). "ارزیابی شایستگی­های مدیران با الگوی ۳۶۰ درجه و رتبه­بندی با تکنیک چندمعیاره تاپسیس (مطالعه موردی: اداره کل راه­آهن خراسان)". در: مجموعه مقالات برگزیده دومین کنفرانس بین­المللی چالش­ها و راهکارهای نوین در مهندسی صنایع و مدیریت و حسابداری. گردآورنده دانشگاه دامغان. دامغان: مرجع دانش: 1-8.##

    جامعی، مرضیه، و دیگران (1400). "طراحی مدل سلسله­مراتبی شایستگی مدیران با رویکرد مدارس کارآفرینانه". رهبری مدیریت آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی (واحد گرمسار)، دوره 14، ش 2 (تابستان): 121-141.##

    جباری، سالار (1400). "ارزیابی شایستگی­های مدیران واحدهای تولیدی ورزشی شمال غرب کشور به روش بازخورد چندمنبعی". پایان­نامه کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشکده مدیریت، دانشگاه ارومیه.##

    حمیدی­زاده، محمدرضا؛ احمدی، حسن (1393). "شاخص­های ‌خردمندی ‌مدیران ‌راهبردی ‌سازمان­ها". مطالعات بین­رشته­ای دانش راهبردی، دوره 4، ش 149 (بهار): 97-118.##

    داوری، علی؛ رضازاده، آرش (1392). مدل­سازی معادلات ساختاری با نرم­افزار پی. ال. اس.، ج2. تهران: جهاد دانشگاهی.##

    درهمی، امیررضا؛ مکاری، مسعود؛ حاجی­یخچالی، سیامک (1399). "طراحی مدل ارزیابی شایستگی رهبری مدیران پروژه با استفاده از تکنیک­های تصمیم­گیری چندمعیاره". در: مجموعه مقالات برگزیده پانزدهمین کنفرانس بین­المللی مدیریت پروژه ایران. تهران: مرجع دانش: 320-338.##

    رحیمی­ مدیسه، سجاد؛ میرجعفری اردکانی، سیداحمد (1399). "بررسی تأثیر شایسته­سالاری بر چابکی سازمان­های ایرانی". در: مجموعه مقالات برگزیده چهارمین کنفرانس ملی پژوهش در حسابداری و مدیریت ایران. تهران: مرجع دانش: 1-8.##

    رمضان­پناه، ندا (1399). "طراحی مدل شایستگی با رویکرد توسعه مدیران سطوح عالی و میانی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران". رساله دکتری مدیریت منابع انسانی و رفتار سازمانی، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه اصفهان.##

    زارع میرک­آباد، سمیه (1399). "نقش شایستگی­های مدیران بر تسهیم دانش، عملکرد شغلی و وفاداری کارکنان (مورد مطالعه: شبکه بهداشت و درمان شهرستان مهریز)". پایان­نامه کارشناسی ارشد مدیریت منابع ­انسانی، دانشگاه پیام­نور (واحد مهریز).##

    عباس­پاشا، غلامرضا؛ کیاکجوری، داود؛ تقی­پوریان گیلانی، محمدجواد (1400). "بهینه­سازی شایستگی مدیران راهبردی در سازمان­های دولتی از طریق الگوی فراابتکاری". آموزش و توسعه منابع ­انسانی، دوره 8، ش31 (زمستان): 273-303.##

    فرهیخته، فاطمه، و دیگران (1399). "طراحی الگوی شایستگی مدیران قضایی ایران". مدیریت منابع در نیروی انتظامی، دوره 8، ش 1 (بهار): ۳۳-۶۲.##

    موسوی­فرد، مهتاب­السادات؛ کبوتری، جمال­الدین (1400). "تأثیر مدیریت استعداد در شایسته­سالاری و جانشین­پروری کارکنان". در: مجموعه مقالات برگزیده چهارمین همایش بین­المللی دانش و فناوری هزاره سوم: اقتصاد، مدیریت و حسابداری ایران. تهران: مرجع دانش: 446- 460.##

    یکتاسرشت، پریسا، و دیگران (1400). "بررسی تأثیر شایستگی­های رهبری بر وفاداری کارکنان با درنظرگرفتن نقش میانجی اشتراک­گذاری دانش و عملکرد شغلی در بانک صادرات ایران". در: مجموعه مقالات برگزیده هفتمین کنفرانس بین­المللی تکنیک­های توسعه پایدار در مدیریت و مهندسی صنایع با رویکرد شناخت چالش­های دائمی. تهران: مرجع دانش: 342- 358.##

    • Bird, B. (2019). "Toward a Theory of Entrepreneurial Competency". In: Seminay Ideas for the Next Twenty-Five Years of Advances. Edited by J. A. Katz & A. C. Corbet. Bingley: Emerald Publishing Limited: 115-131.##
    • Bordbar, G., et al. (2021). "Human resources competencies scale development and validation: An Iranian measure". Industrial and Commercial Training, Vol. 53, No. 3: 250-267.##
    • Brown, L.; George, B.; Mehaffey-Kultgen, C. (2018). "The development of a competency model and its implementation in a power utility cooperative: an action research study". Industrial and Commercial Training, Vol. 50, No. 3: 123-135.##
    • Byukusenge, E.; Munene, J. C.; Orobia, L. A. (2021). "Managerial competencies and business performance: Innovation as a mediator in Rwandan SMEs". International Journal of Law and Management, Vol. 63, No. 5: 445-463.##
    • Camuffo, A.; Gerli, F. (2018). "Modeling management behaviors in lean production environments". International Journal of Operations & Production Management, Vol. 38, No. 2: 403-423.##
    • Chang-Howe, W. (2019). "The challenge of HR integration: A review of the M & A HR integration literature". Journal of Chinese Human Resource Management, Vol. 10, No. 1-2: 19-34.##
    • Crans, S., et al. (2021). "The mediating role of social informal learning in the relationship between learning climate and employability". Career Development International, Vol. 26, No. 5: 678-696.##
    • Fornell, C.; Larcher, D. F. (1981). "Evaluating Structural equation models with unobservable variables and measurement error". Journal of marketing research, Vol. 18, No. 1: 39-50.##
    • Ganaden, A. R. (2020). "Managerial Competency of Laboratory High School Principals of State Universities and Colleges in Region III". Online Submission, Vol. 8, No. 3: 112-122.##
    • Heymann, P., et al. (2022). "A conceptual model of students' reflective practice for the development of employability competences, supported by an online learning platform". Education + Training, Vol. 64, No. 3: 380-397.##
    • Kiiza, M.; Basheka, B. C. (2018). "Indigenous Human Resource Management Practices in Africa: Empirical Lessons from Four Sub-regions". Indigenous Management Practices in Africa, Vol. 20, No. 1: 97-118.##
    • Kundu, S. C.; Mor, A.; Gahlawat, N. (2021). "Strategic human resource management and employees' intention to leave: Testing the moderated mediation". International Journal of Productivity and Performance Management, Vol. 70, No. 4: 834-858.##
    • Lima, Luciana; Galleli, Barbara (2021). "Human resources management and corporate governance: Integration perspectives and future directions". European Management Journal, Vol. 39, No. 6: 731-744.##
    • Mohd Ali, N. A.; Shafii, Z.; Shahimi, S. (2020). "Competency model for Shari’ah auditors in Islamic banks". Journal of Islamic Accounting and Business Research, Vol. 11, No. 2: 377-399.##
    • Otoo, F. N. K. (2020). "Measuring the impact of human resource management (HRM) practices on pharmaceutical industry's effectiveness: The mediating role of employee competencies". Employee Relations, Vol. 42, No. 6: 1353-1380.##
    • Ransom, M. M.; Yassine, B. (2019). "Exploring the Development of Three Law-Based Competency Models for Practitioners". Journal of social, behavioral and health sciences, Vol. 13, No.1: 128–148.##
    • Shet, S.V.; Del Giudice, M.; Rammal, H. G. (2022). "Managerial challenges to promoting competency-based intellectual capital in emerging market economies – developing a framework for implications". Journal of Intellectual Capital, Vol. 23 No. 1: 85-102.##
    • Wernerfelt, B. (1984). "A Resource Based View of the Firm". Strategic Management. Journal, Vol. 5, No. 2: 171-180.##
    • Yazdanshenas, M. (2021). "Core self-evaluations and project managers' competencies: The moderating role of cultural intelligence". Journal of Management Development, Vol. 40, No. 6: 542-573.##

  • تاریخ دریافت 17 اسفند 1400
  • تاریخ بازنگری 09 تیر 1401
  • تاریخ پذیرش 31 شهریور 1401