نویسنده

استایار تاریخ دانشگاه اصفهان

10.22034/fakh.2013.156318

چکیده

کتاب بهارستان اثر حاج شیخ محمدحسین آیتی تألیفی در زمینه شناخت شخصیت های مهم دینی، علمی، فرهنگی و سیاسی منطقه قهستان از قدیمی ترین دوران تا زمان مؤلف می باشد. در این مقاله  بهارستان با روش توصیفی - تحلیلی بر اساس محورهای نقد و بررسی کتب (نقد بیرونی و نقد درونی) مورد ارزیابی قرار گرفته است. با وجود تلاش مؤلف برای نوشتن کتابی مستند درباره شخصیت ها و حوادث قهستان و صرف وقت فراوان و با وجود استفاده از منابع متعدد، این کتاب ایرادهایی نیز دارد و با دید انتقادی بهتر می توان از آن بهره مند شد. مؤلف از تمام منابع جغرافیایی مهم استفاده بهینه ننموده و برخی شخصیت ها را به اشتباه به قهستان نسبت داده و در مواردی بدون دلیل از منابع متأخر، نقل قول های طولانی دارد. درباره فتح قهستان هم از برخی از اصیل ترین منابع بهره ای نبرده و در شرح حال برخی از بزرگان قهستانی مبالغه کرده است. مزارات ذکر شده در کتاب بیشتر بر مبنای کرامات دیده شده از آنها و نه به واسطه استناد به منابع متقدم مهم ارزیابی و مورد توجه مؤلف بوده است. مطالب بخش چهارم کتاب، مفصل و در عین حال دقیق و بسیار ارزنده می باشد که انصافاً ارزش زیادی داشته و مؤلف با نگارش این کتاب بخشی از مفاخر و چهره های ماندگار خراسان جنوبی را حفظ کرده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

The Criticism and Assessment of the Book Baharestan Ayati

نویسنده [English]

  • Ali Akbar Abbasi

Assistance professor in Historical Studies of Isfahan University

چکیده [English]

The book Baharestan by Hajji shekh Mohammad Hussein Ayati was written about the outstanding religious, scientific, cultural and political characters of the Ghohistan region from the past to author’s present time. In this article, Baharestan has been evaluated from descriptive-analytic method on the base of the pivots of criticism and inspections of books (external and internal criticism). Despite the author›s enormous efforts to write a well reasoned out work, about characters and events of Ghohistan, spending lots of time, and in spite of using numerous resources; this book also has some errors and with a critical viewpoint, we can make the best use of it. Author hasn’t made the optimum use of all important geographic sources and he also has ascribed some characters to Ghohistan by mistake and in some cases without any reasonable bases, he has inserted some lengthy quotations from recent sources. Also regarding the conquest of Ghohestan, no use was seen in book relating to some authentic sources and has exaggerated in describing the biography of some of Ghohestan’s outstanding characters. The cited sepulchers in this book have been mostly based on seen generosities of them, and have not been evaluated and noticed by the author from the virtue of the important precedin sources. The matters of fourth section of this book are mentioned in detail, but in precise wording and precious value which indeed has lots of value and the author by composing of this book has preserved some of the luminous figures and permanent individuals of Southern Khorasan

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ghohestan
  • Sepulchers
  • Luminous Figures
  • Ayati
  • Baharestan
  • Criticism
  1. آیتی، محمدحسین (1371). بهارستان در: تاریخ و تراجم رجال قاینات و قهستان. مشهد: دانشگاه فردوسی.##ابن اثیر، عزالدین علی (1371). تاریخ بزرگ اسلام و ایران. ترجمه عباس خلیلی و ابوالقاسم حالت. تهران: مؤسسه مطبوعاتی علمی.##ابن اعثم کوفی، ابومحمد احمد (1411ق.). الفتوح. تحقیق علی شیری. بیروت: دارالاضواء.##ابن عنبه، جمال الدین احمد بن علی (بی تا). عمده الطالب فی انساب آل ابیطالب. تحقیق اشرف علی. [بی جا]: دار مکتبه الحیاه.##اصفهانی، ابوالفرج علی بن حسین (1387). مقاتل الطالبین. ترجمه سید هاشم رسولی محلاتی. تهران: مرکز نشر فرهنگ اسلامی.##ابن فندق، ابوالحسن علی بن زید (بی تا). تاریخ بیهق. با تصحیح احمد بهمنیار. با مقدمه میرزا محمد بن عبدالوهاب قزوینی. [بی جا]: چاپخانه اسلامیه.##بلاذری، احمد بن یحیی (1337). فتوح البلدان. ترجمه محمد توکل. تهران: نقره.##بلاذری، احمد بن یحیی (1417ق.). انساب الاشراف. سهیل زکار و ریاض زرکلی. بیروت: دارالفکر.##دینوری، احمد بن داود (1371). اخبارالطوال. ترجمه محمود مهدوی دامغانی. تهران: نشر نی.##سمعانی، عبدالکریم (1382ق.). انساب. تحقیق عبدالرحمن یحیی. حیدرآباد: مجلس دائره المعارف العثمانیه.##صدر حاج سید جوادی، احمد؛ فانی، کامران؛ خرمشاهی، بهاء الدین (1369). دائره المعارف تشیع. تهران: بنیاد خیریه و فرهنگی شط.##طبری، محمد بن جریر (1375). تاریخ طبری. ترجمه ابوالقاسم پاینده. تهران: اساطیر.##تهرانی، آقابزرگ (بی تا). الذریعه الی تصانیف الشیعه. بیروت: دارالاضواء.##گردیزی، عبدالحی بن ضحاک (1363). زین الاخبار. تصحیح عبدالحی حبیبی. تهران: دنیای کتاب.##یاقوت حموی، ابوعبدالله یاقوت بن عبدالله (1995). معجم البلدان. بیروت: دارصار.##یعقوبی، احمد بن ابی یعقوب (1371). تاریخ یعقوبی. ترجمه محمد ابراهیم آیتی. تهران: علمی و فرهنگی.##