اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان خراسان جنوبی مطالعات فرهنگی اجتماعی خراسان 2676-6116 14 2 2020 02 20 سنجش عدالت فضایی شهرستان‌های استان‌های منطقه 9 آمایش سرزمین (خراسان بزرگ) براساس شاخص‏های قانون استفاده متوازن کشور 103 126 114135 10.22034/fakh.2020.212564.1381 FA محمد غفاری فرد استادیار علوم اقتصادی، دانشگاه بین‌المللی اهل بیت (ع) تهران 0000-0002-7285-1897 اسلام الدین رضایی دانشجوی کارشناسی ارشد علوم اقتصادی، دانشگاه بین‌المللی اهل بیت (ع) تهران احمد هومان دانشجوی کارشناسی ارشد علوم اقتصادی، دانشگاه بین‌المللی اهل بیت (ع) تهران Journal Article 2019 12 19 عدالت به‌عنوان یک مقوله­ی اقتصادی- اجتماعی از مباحث مهم جهت تحلیل، برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری اقتصادی- اجتماعی محسوب می‌شود که درکنار موضوعاتی چون فقر و نابرابری اجتماعی قابل بررسی است. هدف این پژوهش رتبه‌بندی شهرستان­های استان­های منطقه 9 آمایش سرزمین (خراسان جنوبی، خراسان رضوی و خراسان شمالی) از نگاه نابرابری بر اساس 24 شاخص قانون استفاده متوازن کشور است. در این تحقیق برای وزن­دهی شاخص­ها، از روش تحلیل سلسله­مراتبی و برای رتبه‌بندی شهرستان­ها، از روش تاپسیس استفاده شده است. نتایج نشان می­دهد که از میان 24 شاخص مورد نظر، شاخص­های نرخ بیکاری، باسوادی و بهره‌مندی روستا­ها از آب آشامیدنی سالم، سرانه درآمد کوششی شهرداری­ها و نسبت طول راه­های روستایی آسفالت شده به کل راه­های روستایی بیش‌ترین اثرگذاری را در تعیین نابرابری شهرستان­ها دارا هستند و هم­چنین شاخص­های زیرساخت­های مخابراتی شهرک­ها و نواحی صنعتی، تعداد سالن­های سرپوشیده و روباز از اهمیت کمتری برخوردارند. بر اساس شاخص ترکیبی نابرابری، شهرستان­های سرخس، قوچان، کلات، باخرز و نهبندان به ترتیب در رتبه­های اول، دوم، سوم، چهارم و پنجم قرار گرفته­اند و شهرستان­های گرمه جاجرم، بجنورد، گناباد و نیشابور به­ترتیب در رتبه­های چهل­وسوم، چهل­و­چهارم، چهل­وپنجم، چهل­و ششم و چهل­وهفتم قرارگرفته‌اند که بر اساس شاخص­های قانون استفاده متوزان از جایگاه بهتری برخوردار هستند. بنابراین، برای کاهش نابرابری­های موجود میان شهرستان‌های یاد شده، باید برنامه­ریزان استانی تصمیمات و اقدامات مناسب در خصوص کاهش نرخ بیکاری، افزایش نرخ باسوادی، ارتقای بهره‌مندی روستاها از آب آشامیدنی سالم، امور زیربنایی و بهداشتی، اتخاذ نمایند. http://www.farhangekhorasan.ir/article_114135_a7e120b0e186c67b937601d6a56b0c1c.pdf